Tỉnh · Miền Trung
Đơn vị hành chính hiện hành, hiệu lực từ 1 tháng 7, 2025. Căn cứ: Nghị quyết 202/2025/QH15 (chưa đối chiếu văn bản)
Các đơn vị hành chính dưới đây nay thuộc Khánh Hòa.
Ninh Thuận (chưa đối chiếu văn bản)
Hợp nhất vào tỉnh Khánh Hòa từ 01/07/2025 theo Nghị quyết 202/2025/QH15
Căn cứ: Nghị quyết 202/2025/QH15
Ngày 10 tháng 10 dương lịch
Lễ hội lớn nhất trong năm của người Chăm Bàlamôn, tổ chức vào tháng 7 lịch Chăm để tưởng nhớ thần linh, tổ tiên, với lễ rước y trang lên tháp Pô Klong Garai.
Ngày 20 tháng 3 âm lịch
Lễ hội thờ nữ thần Ponagar (Thiên Y A Na Thánh Mẫu) tại đền tháp Chăm trên đồi Cù Lao, Nha Trang, tổ chức từ ngày 20 đến 23 tháng 3 âm lịch với lễ thay y, rước kiệu và thả hoa đăng.
20 bài
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Alexandre Yersin (1863–1943), bác sĩ và nhà vi khuẩn học gốc Thụy Sĩ, phát hiện trực khuẩn dịch hạch năm 1894, sau đó sống và làm việc nhiều năm ở Nha Trang: lập cơ sở tiền thân của Viện Pasteur Nha Trang, thử trồng cao su, canh-ki-na và khảo sát cao nguyên Lang Biang.
Danh mục: Kiến trúcThời kỳ: Lý – Trần
Tháp Pô Klong Garai là cụm đền tháp gạch của người Chăm trên đồi Trầu (Phan Rang, Ninh Thuận cũ, nay thuộc Khánh Hòa), xây cuối thế kỷ XIII – đầu thế kỷ XIV, thuộc phong cách Muộn; di tích quốc gia đặc biệt từ năm 2016.
Danh mục: Ngôn ngữ – chữ viết
Người Chăm có chữ viết lâu đời gốc Ấn Độ và Ả Rập: chữ trên bia đá cổ như bia Võ Cạnh, các lối chữ trên lá buông và giấy, và akhar thrah ngày nay. Bài nêu các loại chữ, việc dạy học và nghiên cứu thư tịch.
Danh mục: Tín ngưỡng – tôn giáo
Tháp Bà Ponagar ở Nha Trang là thánh địa của nữ thần Mẹ xứ sở Pô Inư Nưgar của người Chăm, về sau được người Việt thờ là Thánh Mẫu Thiên Y A Na. Bài mô tả nguồn gốc, quá trình tiếp biến Chăm – Việt, truyền thuyết và lễ hội tháng Ba âm lịch.
Danh mục: Di sản UNESCO
Nghệ thuật làm gốm của người Chăm (Bàu Trúc, Khánh Hòa; Bình Đức, Lâm Đồng) do phụ nữ thực hiện, không bàn xoay, không tráng men, nung lộ thiên; UNESCO ghi danh năm 2022 vào Danh sách cần bảo vệ khẩn cấp.
Danh mục: 54 dân tộc
Người Raglai sống ở vùng núi và thung lũng cao khoảng 500-1.000 m phía nam miền Trung, tiếng nói thuộc nhóm Nam Đảo. Nghề làm rẫy chi phối đời sống; xã hội mang dấu ấn mẫu hệ, thầy cúng giữ vai trò quan trọng, và lễ bỏ mả là lễ hội lớn nhất, đã là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Danh mục: 54 dân tộc
Người Chăm sinh tụ lâu đời ở duyên hải miền Trung, nay còn có bộ phận ở Nam Bộ; tiếng nói thuộc ngữ hệ Nam Đảo, theo Bà La Môn giáo, Hồi giáo truyền thống hoặc Hồi giáo mới. Họ có truyền thống ruộng nước, mẫu hệ, nghề gốm được UNESCO ghi danh năm 2022 và lễ hội Katê tại đền tháp.
Danh mục: 54 dân tộc
Người Kinh (Việt) là dân tộc đa số của Việt Nam, tổ tiên định cư lâu đời ở Bắc Bộ và bắc Trung Bộ, nói tiếng Việt thuộc nhóm Việt - Mường. Họ trồng lúa nước từ rất sớm, sống theo làng xã, thờ cúng tổ tiên; Tết Nguyên đán là lễ tết lớn nhất, quan họ là loại hình dân ca tiêu biểu.
