226 bài
Danh mục: Văn Lang – Âu LạcThời kỳ: Văn Lang – Âu Lạc
Tượng đồng cao 8,5 cm thể hiện một người cõng một người thổi khèn, được xem là khối tượng Đông Sơn sinh động nhất; tượng là bảo vật quốc gia từ năm 2012, nhưng các nguồn của bảo tàng ghi khác nhau về nơi phát hiện.
Danh mục: Văn Lang – Âu LạcThời kỳ: Văn Lang – Âu Lạc
Trống đồng Hoàng Hạ, đào được năm 1937 ở Phú Xuyên (Hà Nội), thuộc loại Heger I, thường được gọi là chiếc trống đẹp thứ hai của Đông Sơn sau Ngọc Lũ; trống được công nhận bảo vật quốc gia năm 2012 và lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia.
Danh mục: Văn Lang – Âu LạcThời kỳ: Văn Lang – Âu Lạc
Trống đồng Cổ Loa được tìm thấy năm 1982 ở khu Mả Tre (Đông Anh, Hà Nội), nằm ngửa dưới ruộng, chứa hàng trăm đồ đồng Đông Sơn. Bài nêu hoa văn, kho đồ đồng trong lòng trống, các số liệu lệch giữa nguồn và danh hiệu Bảo vật quốc gia năm 2015.
Danh mục: Văn Lang – Âu LạcThời kỳ: Văn Lang – Âu Lạc
Người Đông Sơn làm trang sức bằng đồng, đá, mã não và thủy tinh: vòng ống gắn lục lạc, trâm, khóa thắt lưng, khuyên tai, hạt chuỗi; tượng nhỏ trên cán dao, thạp cho thấy cách họ đeo, nhưng nhiều nhận định về giới và địa vị còn là suy luận.
Danh mục: Lý – TrầnThời kỳ: Lý – Trần
Trần Quốc Tuấn (Hưng Đạo Đại vương) giữ chức Quốc công tiết chế trong hai cuộc kháng chiến chống Mông – Nguyên năm 1285 và 1288. Bài nêu năm sinh lệch giữa các nguồn (1228 hay 1232), giai thoại gia biến, các binh thư gán cho ông và tín ngưỡng thờ Đức Thánh Trần.
Danh mục: Lý – TrầnThời kỳ: Lý – Trần
Tô Hiến Thành, Thái úy dưới thời Lý Anh Tông, nhận di chiếu phụ chính cho Lý Cao Tông năm 1175, từ chối hối lộ để đổi người nối ngôi và tiến cử Trần Trung Tá khi ốm nặng. Bài nêu các mốc, tên gọi lệch giữa nguồn và nơi thờ ở Thanh Hóa, Ninh Bình, Hà Tĩnh.
Danh mục: Lý – TrầnThời kỳ: Lý – Trần
Thời Lý – Trần có cấm quân nhỏ, tinh nhuệ ở kinh đô, lính địa phương thay phiên về làm ruộng ("ngụ binh ư nông") và quân riêng của vương hầu. Bài tổng hợp cách tổ chức, huy động, huấn luyện và các số liệu quân số lệch giữa nguồn.
Danh mục: Hồ – Lê sơ – MạcThời kỳ: Hồ – Lê sơ – Mạc
Từ năm 1466 Lê Thánh Tông tổ chức lại quân đội: cấm binh, quân năm phủ, chế độ ngụ binh ư nông, tuyển đinh theo sáu hạng. Bài nêu hai cách tính quân số khác nhau và hạn chế của các nguồn.
Danh mục: Ngô – Đinh – Tiền LêThời kỳ: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Từ nhà Ngô xưng vương (939) đến nhà Đinh xưng đế (968) và nhà Tiền Lê, bộ máy nhà nước đi từ đơn sơ đến có Thập đạo quân, quan chế văn võ và tăng đạo; các nguồn khác nhau về mốc ra đời của nhà nước tập quyền và quy mô quân đội.
Danh mục: Ngô – Đinh – Tiền LêThời kỳ: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Thiên Phúc trấn bảo là đồng tiền đồng tròn lỗ vuông, mặt sau có chữ Lê, được cho là do Lê Hoàn cho đúc năm 984; các nguồn nêu cách hiểu khác nhau về chữ "Lê", nét chữ và việc từng bị nhầm là tiền Trung Quốc.
Danh mục: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnThời kỳ: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Bản thư đề ngày 10/2/1700, lưu trong kho lưu trữ VOC ở Jakarta, ghi dấu lúc Công ty Đông Ấn Hà Lan chấm dứt 63 năm buôn bán với Đàng Ngoài. Nó cho thấy lợi nhuận tơ lụa – bạc sụt giảm và quan hệ căng thẳng với chúa Trịnh Căn.
Danh mục: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnThời kỳ: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Hòa thượng Thích Đại Sán (Thạch Liêm), người Trung Hoa, sang Đàng Trong năm 1695 theo lời mời của chúa Nguyễn Phúc Chu và ghi lại chuyến đi trong Hải ngoại kỷ sự, tác phẩm xen thơ văn mô tả Thuận Hóa, Hội An. Giới nghiên cứu vừa dùng nó làm sử liệu vừa lưu ý chỗ tô vẽ.
