Province · Central Vietnam
Current administrative unit, in effect since July 1, 2025. Legal basis: Nghị quyết 202/2025/QH15 (not yet checked against official documents)
Lunar month 2, day 21
Lễ hội tưởng nhớ nữ anh hùng Triệu Thị Trinh ở khu di tích Bà Triệu (Triệu Lộc, Hậu Lộc cũ, Thanh Hóa), khoảng 21–23 tháng Hai âm lịch, nổi bật với rước kiệu Bà Triệu lên núi Tùng; di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Lunar month 8, day 21
Lễ hội tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh (Thanh Hóa) vào tháng Tám âm lịch, tưởng nhớ Lê Lợi và Lê Lai; chính lễ ngày 22 tháng Tám với rước kiệu, dâng hương.
45 articles
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Bia Vĩnh Lăng dựng năm 1433 tại Lam Kinh, Thanh Hóa, bảo vật quốc gia: bia và rùa đá nặng khoảng 18 tấn, văn bia do Nguyễn Trãi soạn. Bài mô tả kích thước, hoa văn rồng, lá đề, con rùa sáu móng và nêu các điểm các nguồn chưa nói rõ.
Category: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnPeriod: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Nguyễn Hữu Cầu (quận He) là thủ lĩnh nông dân Đàng Ngoài, lấy Đồ Sơn làm căn cứ, đánh Kinh Bắc, uy hiếp Thăng Long và bị chúa Trịnh bắt năm 1751. Bài nêu diễn biến theo các nguồn thứ cấp, phần giai thoại (trâu lửa, hội chọi trâu) và các chi tiết còn lệch.
Category: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnPeriod: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Năm 1558, Nguyễn Hoàng xin vào trấn thủ Thuận Hóa để tránh họ Trịnh. Bài tóm lược hoàn cảnh ra đi, việc dựng nền ở Thuận Quảng, lần ra Bắc rồi trở về Nam năm 1600, và những đánh giá khác nhau về ông.
Category: Bắc thuộc và đấu tranh giành độc lậpPeriod: Bắc thuộc
Dương Đình Nghệ, hào trưởng người làng Giàng (Thanh Hóa), từng là bộ tướng họ Khúc, năm 931 đánh quân Nam Hán và chiếm lại thành Đại La, tự xưng tiết độ sứ rồi bị Kiều Công Tiễn giết năm 937. Bài nêu các chi tiết còn lệch giữa nguồn.
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Từ 1533 đến 1592 nhà Mạc ở Bắc triều đối đầu Nam triều nhà Lê do Nguyễn Kim, rồi họ Trịnh nắm thực quyền, kết thúc khi Trịnh Tùng chiếm Thăng Long. Bài nêu diễn biến, các mốc lệch giữa nguồn và cách nhìn của sử cũ.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Sau trận Bạch Đằng, Ngô Quyền xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa; sau khi ông mất năm 944, Dương Tam Kha chiếm ngôi, rồi Hậu Ngô vương cai trị đến 965. Các nguồn khác nhau về tính chất của nhà nước này và đánh giá về Dương Tam Kha.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Sau khi Ngô Quyền mất, nhiều hào trưởng chiếm giữ các vùng ở Bắc Bộ cho đến khi Đinh Bộ Lĩnh dẹp xong và lập nước Đại Cồ Việt; các nguồn khác nhau về danh sách sứ quân, mốc thời gian và cách gọi "loạn" hay "cục diện".
Category: Văn học dân gian
Hòn Trống Mái trên núi Trường Lệ gắn với truyền thuyết đôi vợ chồng hóa đá. Bài nêu hai bản kể (tiên nữ bị đày và đôi chim hóa đá), ý nghĩa thủy chung, lễ hội tình yêu hằng năm và việc giữ gìn khối đá.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Sau khi Đinh Tiên Hoàng bị hại năm 979, Lê Hoàn được tôn lên ngôi năm 980, lập nhà Tiền Lê và lãnh đạo cuộc kháng chiến đánh tan quân Tống năm 981; các nguồn sử khác nhau về đường tiến quân và địa điểm trận quyết định.
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Khởi nghĩa Lam Sơn do Lê Lợi lãnh đạo nổ ra ở Thanh Hóa năm 1418 và kéo dài mười năm chống quân Minh. Sau các chiến thắng Tốt Động – Chúc Động, Chi Lăng – Xương Giang, Lê Lợi lên ngôi năm 1428, mở đầu triều Lê sơ.
Category: Bắc thuộc và đấu tranh giành độc lậpPeriod: Bắc thuộc
Năm 248, Triệu Thị Trinh cùng anh là Triệu Quốc Đạt dấy binh chống nhà Đông Ngô ở Cửu Chân (Thanh Hóa), lập căn cứ ở núi Nưa và Bồ Điền, được hưởng ứng lan tới Giao Chỉ; Lục Dận đàn áp, bà tự vẫn ở núi Tùng và được nhân dân thờ làm Vua Bà.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Dương Vân Nga, hoàng hậu của Đinh Tiên Hoàng, làm Hoàng Thái hậu khi Đinh Toàn lên ngôi năm 979 rồi cùng triều thần tôn Lê Hoàn lên ngôi năm 980; sử xưa chỉ trích bà, nhiều nhà nghiên cứu nay thông cảm, trong khi thân thế và nghi án năm 979 còn có các giả thuyết khác nhau.
