Lễ hội tưởng nhớ nữ anh hùng Triệu Thị Trinh ở khu di tích Bà Triệu (Triệu Lộc, Hậu Lộc cũ, Thanh Hóa), khoảng 21–23 tháng Hai âm lịch, nổi bật với rước kiệu Bà Triệu lên núi Tùng; di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Lễ hội tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh (Thanh Hóa) vào tháng Tám âm lịch, tưởng nhớ Lê Lợi và Lê Lai; chính lễ ngày 22 tháng Tám với rước kiệu, dâng hương.
Tô Hiến Thành, Thái úy dưới thời Lý Anh Tông, nhận di chiếu phụ chính cho Lý Cao Tông năm 1175, từ chối hối lộ để đổi người nối ngôi và tiến cử Trần Trung Tá khi ốm nặng. Bài nêu các mốc, tên gọi lệch giữa nguồn và nơi thờ ở Thanh Hóa, Ninh Bình, Hà Tĩnh.
Historical record
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Lê Thái Tổ (Lê Lợi) lập triều Hậu Lê năm 1428. Bài tập trung vào thời dựng nước 1428–1433 (bộ máy, ruộng đất, thi cử, ngoại giao), các đánh giá khác nhau về việc xử công thần và truyền thuyết gươm thần Hồ Gươm.
Lễ tang của người Mường trong đó thầy mo hát mo dẫn hồn người chết về Mường Chạ Đống: quan niệm về cái chết, các bài mo và chặng của tang lễ ở Nho Quan, cờ nai cờ cá ở Thanh Hóa, quy mô 12 ngày đêm xưa và việc rút gọn, bảo tồn Mo Mường.
Historical record
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Lê Lai, tướng người Mường của khởi nghĩa Lam Sơn, nổi tiếng nhờ giả làm Lê Lợi để cứu chủ tướng. Bài nêu các chi tiết lệch giữa nguồn (quân số, nơi, ngày mất), giả thuyết từ Toàn thư năm 1427, ngày giỗ 21/8 và đền Lê Lai ở Kiên Thọ, Thanh Hóa.
Lễ hội tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh (Thanh Hóa) vào tháng Tám âm lịch, tưởng nhớ Lê Lợi và Lê Lai; chính lễ ngày 22 tháng Tám với rước kiệu, dâng hương.
Lễ cưới của người Thái, chủ yếu Thái Đen ở Sơn La, Mường Lò và người Thái Thanh Hóa: ba lần đi hỏi, lễ tằng cẩu (búi tóc ngược), chăn đệm, tục ở rể, lễ cưới hai lần và cách nhà nghiên cứu hiểu lễ cưới như nghi lễ chuyển tiếp.
Historical record
Category: Bắc thuộc và đấu tranh giành độc lậpPeriod: Bắc thuộc
Khương Công Phụ, người Ái Châu (Thanh Hóa), cùng em là Khương Công Phục sang Trường An dự thi và đỗ đầu khoa thi tiến sĩ đời Đường Đức Tông, sau làm đến chức tể tướng; ông là tác giả bài phú "Bạch vân chiếu xuân hải" và được thờ ở quê nhà.
Historical record
Category: Bắc thuộc và đấu tranh giành độc lậpPeriod: Bắc thuộc
Bia Trường Xuân (618) ở Thanh Hóa ca ngợi Phật pháp và viên thứ sử Cửu Chân họ Lê (Lê Cốc hay Lê Ngọc), người cùng các con nổi dậy chống nhà Đường. Bài nêu hiện vật, truyền thuyết thờ phụng và những chi tiết chủ yếu dựa thần tích.
Đinh Toàn lên ngôi năm 979 khi sáu tuổi sau cái chết của Đinh Tiên Hoàng, làm vua chưa đầy một năm, rồi giữ tước Vệ vương dưới triều Tiền Lê và mất khi đi dẹp loạn Cử Long. Bài nêu các niên đại lệch (1001 hay 991) và các cách nhìn về việc nhường ngôi.
Historical record
Category: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnPeriod: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Đào Duy Từ là mưu thần của chúa Nguyễn Phúc Nguyên, gắn với việc đắp lũy Trường Dục và lũy Thầy ở Quảng Bình. Bài nêu xuất thân, con đường vào Nam, các tác phẩm được ghi nhận, những giai thoại cần phân biệt và các đền thờ.
Historical record
Category: Văn Lang – Âu LạcPeriod: Văn Lang – Âu Lạc
Cây đèn đồng hình người quỳ, Bảo vật quốc gia, do nhà khảo cổ Olov Janse tìm thấy năm 1935 trong một ngôi mộ gạch ở Lạch Trường, Thanh Hóa. Bài nêu tạo hình, các cách lý giải khác nhau (Janse, bảo tàng, báo chí) và niên đại còn lệch giữa các nguồn.
Disputed
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Bia Vĩnh Lăng dựng năm 1433 tại Lam Kinh, Thanh Hóa, bảo vật quốc gia: bia và rùa đá nặng khoảng 18 tấn, văn bia do Nguyễn Trãi soạn. Bài mô tả kích thước, hoa văn rồng, lá đề, con rùa sáu móng và nêu các điểm các nguồn chưa nói rõ.