266 articles
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Năm 938, Ngô Quyền dùng bãi cọc ngầm và thủy triều trên sông Bạch Đằng đánh tan thủy quân Nam Hán do Lưu Hoằng Tháo chỉ huy; sang năm 939 ông xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa, được sử sách coi là mở đầu thời kỳ độc lập sau hơn một nghìn năm Bắc thuộc.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn 12 sứ quân, lên ngôi hoàng đế năm 968, đặt quốc hiệu Đại Cồ Việt và đóng đô ở Hoa Lư; triều Đinh kéo dài đến năm 980, để lại cố đô Hoa Lư nay thuộc quần thể di sản Tràng An.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Sau khi Đinh Tiên Hoàng bị hại năm 979, Lê Hoàn được tôn lên ngôi năm 980, lập nhà Tiền Lê và lãnh đạo cuộc kháng chiến đánh tan quân Tống năm 981; các nguồn sử khác nhau về đường tiến quân và địa điểm trận quyết định.
Category: Lý – TrầnPeriod: Lý – Trần
Năm 1010, vua Lý Thái Tổ ban Chiếu dời đô, chuyển kinh đô của Đại Cồ Việt từ Hoa Lư về thành Đại La rồi đổi tên Thăng Long. Bài chiếu dẫn tiền lệ dời đô, nêu hạn chế của Hoa Lư và ưu thế thế đất của Đại La.
Category: Lý – TrầnPeriod: Lý – Trần
Văn Miếu được dựng năm 1070 thời Lý Thánh Tông, Quốc Tử Giám lập năm 1076 và thường được coi là trường đại học đầu tiên của Việt Nam. Nơi đây còn 82 bia tiến sĩ khoa thi 1442–1779, được UNESCO ghi danh.
Category: Lý – TrầnPeriod: Lý – Trần
Trong ba lần quân Mông – Nguyên xâm lược Đại Việt (1258, 1285, 1287–1288), nhà Trần dựa vào kế thanh dã, sức dân và tài chỉ huy của Trần Quốc Tuấn; trận Bạch Đằng ngày 9/4/1288 chấm dứt cuộc chiến.
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Khởi nghĩa Lam Sơn do Lê Lợi lãnh đạo nổ ra ở Thanh Hóa năm 1418 và kéo dài mười năm chống quân Minh. Sau các chiến thắng Tốt Động – Chúc Động, Chi Lăng – Xương Giang, Lê Lợi lên ngôi năm 1428, mở đầu triều Lê sơ.
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Hồ Quý Ly cải cách trên nhiều mặt cuối thời Trần và thời Hồ: tiền giấy 1396, hạn điền 1397, hạn nô 1401, chỉnh đốn hành chính, quân đội, đề cao chữ Nôm và cải cách thi cử. Nhiều chính sách chưa kịp phát huy vì nhà Hồ sụp đổ năm 1407.
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Quốc triều hình luật, còn gọi là Luật Hồng Đức, là bộ luật của nhà Hậu Lê gắn với vua Lê Thánh Tông. Bộ luật có nhiều quy định về giảm hình cho người già, trẻ nhỏ, về hôn nhân, tài sản, quyền phụ nữ và trách nhiệm quan lại.
Category: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnPeriod: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Từ năm 1627 đến 1672, họ Trịnh ở Đàng Ngoài và họ Nguyễn ở Đàng Trong giao tranh nhiều lần mà không phân thắng bại. Hệ thống Lũy Thầy do Đào Duy Từ thiết kế giúp họ Nguyễn giữ đất, và sông Gianh trở thành ranh giới hai miền.
Category: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnPeriod: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Phố Hiến, bên sông Hồng ở Hưng Yên, là thương cảng quốc tế của Đàng Ngoài thế kỷ XVII, có thương nhân Hoa, Nhật, Hà Lan, Anh. Cảng suy tàn dần vì sông bồi lấp và biến động thế kỷ XVIII; nay là khu di tích quốc gia đặc biệt.
Category: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnPeriod: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Từ điển Việt – Bồ – La do Alexandre de Rhodes biên tập, in ở Rôma năm 1651, thường được nhắc là cuốn sách in chữ quốc ngữ đầu tiên. Sách dựa trên công của nhiều giáo sĩ đi trước như Francisco de Pina, Gaspar do Amaral, Antonio Barbosa.
