30 articles
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Đinh Liễn là con trai cả của Đinh Bộ Lĩnh, từng làm con tin ở Cổ Loa, đi sứ nhà Tống, dựng cột kinh sau cái chết của em và bị hại cùng cha năm 979; sử liệu khác nhau về chuyến đi sứ, việc phế thái tử và nguyên nhân cái chết.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Đền và lăng Ngô Quyền ở thôn Cam Lâm, làng cổ Đường Lâm, được xem là di tích ở quê hương vị vua; quê quán của ông, nơi đặt mộ và cách tu bổ di tích đều từng có ý kiến khác nhau.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Cột kinh đá cao 4,16 m ở sân chùa Nhất Trụ, do Lê Đại Hành dựng năm 995 theo lạc khoản, được công nhận bảo vật quốc gia năm 2015; các nguồn khác nhau về số chữ còn đọc được và hình dạng chóp cột.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Công chúa Lê Thị Phất Ngân, theo thần tích là con gái Lê Đại Hành, được gả cho Lý Công Uẩn, là mẹ vua Lý Thái Tông; chính sử chỉ nhắc bà gián tiếp. Bài phân biệt phần chính sử, phần thần tích và nơi thờ phụng ở Hoa Lư, Nghệ An, Bắc Ninh.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Chuông Nhật Tảo, đúc năm 948 thời Ngô, hiện ở đình Nhật Tảo (Đông Ngạc, Hà Nội), là bảo vật quốc gia có bài minh 211 chữ ghi niên hiệu Nam Hán và địa danh "thôn Hạ Từ Liêm, huyện Giao Chỉ". Bài nêu lai lịch, nội dung minh văn và các cách đọc.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Hai sập đá chạm rồng cuộn ở đền vua Đinh Tiên Hoàng, Hoa Lư, được công nhận bảo vật quốc gia cuối năm 2017; hiện vật thuộc thế kỷ XVII nhưng các nguồn khác nhau về niên đại từng chiếc và ý nghĩa của hình rồng có "bàn tay".
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Đỗ Pháp Thuận là thiền sư thời Tiền Lê, được vua Lê Hoàn hỏi việc nước và, theo Thiền uyển tập anh, là tác giả bài thơ bốn câu Quốc tộ. Bài nêu tiểu sử, chuyện lái đò đón sứ Tống Lý Giác năm 987, các cách hiểu "đằng lạc", "vô vi" và những điểm nguồn chưa thống nhất.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Khuông Việt (Ngô Chân Lưu) là thiền sư được vua Đinh phong Tăng thống, làm cố vấn và tham gia bang giao với nhà Tống thời Lê Hoàn. Bài nêu tiểu sử, các chỗ nguồn lệch nhau (năm sinh, quê, dòng dõi, mốc phong chức) và bài từ tiễn sứ Lý Giác.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Sau năm 981, Lê Hoàn vừa nhận sách phong của nhà Tống và giữ quan hệ hòa hiếu, vừa thân chinh đánh Chiêm Thành năm 982; các nguồn khác nhau về cách gọi quan hệ với Tống ("cống" hay "sính") và cách trình bày cuộc đánh Chiêm.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Sau trận Bạch Đằng, Ngô Quyền xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa; sau khi ông mất năm 944, Dương Tam Kha chiếm ngôi, rồi Hậu Ngô vương cai trị đến 965. Các nguồn khác nhau về tính chất của nhà nước này và đánh giá về Dương Tam Kha.
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Sau khi Ngô Quyền mất, nhiều hào trưởng chiếm giữ các vùng ở Bắc Bộ cho đến khi Đinh Bộ Lĩnh dẹp xong và lập nước Đại Cồ Việt; các nguồn khác nhau về danh sách sứ quân, mốc thời gian và cách gọi "loạn" hay "cục diện".
Category: Ngô – Đinh – Tiền LêPeriod: Ngô – Đinh – Tiền Lê
Năm 938, Ngô Quyền dùng bãi cọc ngầm và thủy triều trên sông Bạch Đằng đánh tan thủy quân Nam Hán do Lưu Hoằng Tháo chỉ huy; sang năm 939 ông xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa, được sử sách coi là mở đầu thời kỳ độc lập sau hơn một nghìn năm Bắc thuộc.
